Pink tracks in a dusty land

Iris Haverkamp Begemann (1989) is in 2015 na een studie journalistiek op de Fotoacademie terechtgekomen en verliefd geworden op de fotografie. In haar fotografie onderzoekt Iris sociale conventies en menselijk gedrag. Een belangrijk thema daarin is de gelijkheid tussen mensen. Voor Kiekie interview ik Iris over haar nieuwste project;  Pink tracks in a dusty land, waarvoor zij drie maanden naar Australië is geweest. In de Australische Outback vervoeren reuze vrachtwagens van 50 tot 100 meter lang goederen naar de verste hoeken van de woestijn. 

Wanneer ben je begonnen met fotograferen?

"Nou, dat is wel een grappig verhaal eigenlijk. Ik heb thuis een heel fotoalbum, genaamd dedicated to my dog. De dog in kwestie heette Risk en ik ben begonnen haar te fotograferen toen ik acht jaar oud was. Die hond was echt mijn beste vriend en op de een of andere manier vond ik het leuk haar kleren aan te doen en dan op onverwachte plekken te fotograferen. Nu ik eraan terugdenk, weet ik nog precies de allereerste foto die ik maakte. Ik had mijn allereerste rolletje volgeschoten en toen mijn zus naar die foto keek, zei ze: ‘wow, jij bent echt een slechte fotograaf!’ Ze had ergens wel een punt, je zag niks behalve een kruin. Vanaf mijn 18e, toen ik een Hasselblad 500 c/m in handen kreeg, begon ik mijn oma te fotograferen. Haar man was net overleden en ik vond het mooi om te zien hoe sterk zij daar mee omging. Dat wilde ik vastleggen en ik wilde haar ook beter leren kennen. We waren allebei volwassen en dat gaf me de mogelijkheid om op een heel ander level met haar te komen. Ineens was ze niet meer alleen mijn oma, maar ook een mens, een heel wijs mens. Twee weken geleden heb ik haar nog gefotografeerd. Ik weet dat ze niet forever zal blijven leven, maar door middel van de foto’s die ik van haar maak, wil ik haar juist wel bij me houden. Het is een ode aan een heel levendig persoon. Mijn hond, mijn familie en mijn vrienden waren mijn eerste projecten. Daardoor ben ik wel echt van fotografie gaan houden."

Heb je een fotografie-opleiding gedaan?

"Dat was in eerste instantie niet het idee, want ik ben te eigenwijs voor school want ik wilde het mezelf aanleren. Mijn vader heeft me de basics uitgelegd en door veel fouten te maken en te snappen waar die fouten vandaan kwamen, kom je een heel eind. Mijn ouders vonden het niet echt een goed idee dat ik fotografie zou gaan studeren. Toen ben ik journalistiek gaan studeren. Daar ben ik echt begonnen met het verhalen vertellen, in woord en beeld. Ik heb bijvoorbeeld een blog bijgehouden voor het Leger des Heils. Ik was de blogger des Heils en ik interviewde daklozen en medewerkers van het leger des heils, ging met ze mee en maakte foto’s. Geweldig! Het werd over het algemeen niet heel erg gewaardeerd door de leraren, maar ik had één docent die het heel vet vond. Juist omdat het geen snel nieuws was en nogal omslachtig i.v.m. Filmrolletjes. Ik heb nog steeds een voorliefde voor beide aspecten van verhalen vertellen, maar ik zie mezelf niet snel het fotograferen uit handen geven. Nadat ik klaar was met journalistiek ben ik naar de Fotoacademie gegaan. Dat was echt wel nodig, want ik had geen goede basiskennis. Ik heb het niet afgemaakt, maar in de twee jaar die ik er zat, heb ik ontzettend veel geleerd. Ik heb alle technische tips en tricks meegepikt en daarna haalde ik er niet zoveel meer uit. Ik wilde mijn eigen concepten en ideeën uitwerken. "

Vanaf jonge leeftijd realiseer ik me al hoe relatief het leven is

Hoe kwam je op het idee voor het project over de 'Pink tracks in a dusty land'.

"Ik hoorde een verhaal over road trains in de Outback. Ik vroeg me af of er ook vrouwelijke truckers zouden bestaan. Na wat speurwerk kwam ik terecht bij de organisatie van Heather Jones: Pilbara Heavy Haulage Girls. Vrouwelijke truckers hebben niet dezelfde kansen en mogelijkheden als mannelijke truckers, dat fascineerde me. Ik ben sowieso geïnteresseerd in hoe een minderheidsgroep zich staande houdt in een wereld waarin zij niet de norm zijn. Hoe je je als vrouw beweegt in een mannenwereld en hoe je bepaalde aspecten van die wereld overneemt, maar er ook je eigen draai aan geeft. Iedereen krijgt met betrekking tot werk of het leven continu bepaalde labels opgeplakt. Vanaf jonge leeftijd realiseer ik me al hoe relatief het leven is. Dat kan voor sommigen tot donkere gedachten leiden, maar mij brengt het juist levensvreugde. Vanuit deze gedachten is het namelijk niet meer dan logisch dat de mens energie verspilt in het oordelen van andere mensen op ras/sekse en andere kenmerken, want we worden allemaal uiteindelijk gereduceerd tot hetzelfde atoomstofje. Deze energie kunnen we beter steken in het leren kennen van De Ander. Dit is mijn levensfilosofie en dat verwerk in in mijn fotografie."

Hoe heb je dit project aangepakt?

"Ik heb eerst gemaild met Heather Jones. Zij is het hoofd van de organisatie. Uit ons mailcontact bleek dat Heather een 28-daagse bootcamp organiseert om vrouwen voor te bereiden op een leven op de weg. Heather bereidt de truckchauffeurs niet alleen voor op een professionele carrière als road train-trucker maar probeert ook de positie van vrouwen te verbeteren. Met behulp van social media gaat dat steeds beter. Ze hebben bijvoorbeeld onlangs van Volvo twee trucks gekregen. Ik denk dat ze daarom ook zo enthousiast was dat ik mailde. Ik kom natuurlijk helemaal uit Nederland en dat vond zij te gek. Misschien dacht ze in eerste instantie wel dat ik een soort reclame voor haar doel zou gaan maken, maar ik heb vanaf moment één duidelijk gemaakt dat ik mijn eigen verhaal wilde vertellen. Dus geen Volvo-logo’s of cheesy shots. Het ging mij om de mens achter de baan."

Heb je in The Outback bijzondere mensen ontmoet?

"Vooral met Zoë was het erg leuk. Zij was mijn huisgenoot voor een maand dus we waren continu samen. Ze is 24, dus ongeveer mijn leeftijd en we zijn super goede vriendinnen geworden. Zij had de opleiding net afgerond, maar reed nog elke dag voor Heather. Zoë reed elke dag, zes of zeven dagen per week, een rit van 700 kilometer met een road train van 50 meter lang. Vooral om dirt te vervoeren. Wat belangrijk is om te beseffen, is dat truckers een erg belangrijke rol vervullen in Australië. Zonder truckers zouden alle verlaten plekken niet bevoorraad kunnen worden; er worden zelfs huizen vervoerd per truck.''

Waar bestaat een gemiddelde dag uit tijdens de bootcamp?

"Eerst gaan de truckers meerijden met Heather om te kijken wat er qua vaardigheden verbeterd kan worden en dan gaan ze daar mee aan de slag. Als dat verbeterd is, laat ze de vrouwen ook aspecten van haar werk overnemen. Dus als haar bedrijf een opdracht krijgt, laat ze die vrouwen dat doen en daar leren ze natuurlijk erg veel van. Het is ook goed voor hun zelfvertrouwen. Eigenlijk dacht ik eerst dat het ook een fysieke bootcamp zou zijn, maar dat is het niet. Het is puur gericht op het rijden. Hoewel ze wel leren hoe ze riemen moeten gooien om hun lading vast te maken. Individueel zijn sommige vrouwen trouwens wel heel fysiek bezig. Er was daar een vrouw, Michelle, van 59 jaar, die mij Zumba lessen heeft gegeven. Ik vind het zo mooi om te zien dat zijaan de ene kant ontzettend elegant en sierlijk is en aan de andere kanttrucker! Die combinatie verwacht je niet."

Hoe bepaalde je wie je fotografeerde?

"Ik heb me op vijf vrouwen gericht. Heather, haar dochter, Zoë, Rozzi en Michelle. Er waren meer vrouwen, maar niet iedereen bleef even lang en ik wilde me focussen op de vrouwen die ik echt kon leren kennen. Ik wilde ook niet alleen maar beelden schieten rijdend in de truck. Dat kent iedereen wel en dan zie je ook helemaal niet wie ze echt zijn. Ik wilde een combinatie van portretten en documentaire beelden maken dus heb ik met iedereen individueel afgesproken."

kijk eens naar een ander zonder hem of haar gelijk te veroordelen of te willen categoriseren

Ben je dan blij om uiteindelijk het stereotype te ontkrachten?

"Ik wilde ze leren kennen en toen ik ze leerde kennen bleek het allemaal heel anders te zijn dan ik had verwacht. Wat ik ook met deze serie wil zeggen, is: kijk eens naar een ander zonder hem of haar gelijk te veroordelen of te willen categoriseren. Wat ik heb gedaan, was letterlijk en figuurlijk naar de andere kant van de aardbol vliegen en wellicht is het een extreem voorbeeld, maar het was een andere wereld die ik niet kende en door dit project heb ik mensen leren kennen die ik anders nooit had leren kennen. Het is zo makkelijk om je ogen te sluiten voor mensen die anders zijn of om ze te veroordelen. Maar als je een dialoog start en mensen aandacht geeft en respecteert, ontdek je dat we veel meer met elkaar gemeen hebben dan je in eerste instantie zou verwachten."

Interview uit Kiekie no.22 Spring Edition