De reis van Anne Dokter

marinusOS5C4790a_corr_F-1.jpg

De veelzijdige en reislustige fotograaf Anne Dokter laat zich niet makkelijk in een hokje stoppen. Ooit begon zij als modefotograaf, maar het bloed kruipt waar het niet gaan kan en zo kwamen daar al snel reisreportages bij. Reizen overheerst zo'n beetje haar hele leven en samen met haar passie voor fotografie leeft zij zo haar eigen droom. Wie had ooit gedacht dat ze de vaste fotograaf van het Concertgebouworkest zou worden? Anne zelf in ieder geval niet. Maar zo gaat het eigenlijk altijd bij haar en probeert ze gewoon alles uit. Met doorzettingsvermogen en een hoop passie kom je ver. Ik neem je graag mee in het verhaal van Anne Dokter.

Waar kom je vandaan en uit wat voor gezin kom je?

“Ik ben opgegroeid in Blaricum, ‘t Gooi. Dat klinkt misschien chique, maar het was eigenlijk een klein, leuk boerendorp met kaplaarzen en paarden. Veel buitenspelen dus. Mijn moeder studeerde kunstgeschiedenis en gaf Duitse les. Mijn vader, inmiddels overleden, maakte voor een Amerikaans bedrijf parfums en reisde, om geur- en smaakstoffen te vinden, het hele (verre) Oosten af. Hij heeft zo'n beetje de hele wereld gezien. Mijn moeder is veel met hem meegereisd, maar zij was natuurlijk ook veel in Nederland, bij ons. Schiphol zit in het DNA van mijn familie. Het werkt verslavend!“

Hoe ben je in de fotografie terechtgekomen?

“Ik heb MEAO gedaan en stond op het punt om door te gaan naar de HEAO, maar plots bedacht ik me dat ik het helemaal niet leuk vond. Toen ben ik in Amsterdam allerlei cursussen gaan volgen en daar zat een fotografiecursus bij, bij Fotogram. Iemand heeft daar toen gezegd ‘jeetje, wat heb jij een grappig oog, waarom ga je niet naar een fotografieschool?’. Mijn ouders vonden trouwens ook dat ik bijvoorbeeld beter bij een bank kon gaan werken, lekker vast en veilig. Toch ben ik mezelf gaan inschrijven bij een aantal scholen waaronder het Rietveld in Den Haag en de academie voor fotografie in Haarlem. Ik koos voor Haarlem, omdat dat dichterbij was. Al in het eerste jaar ben ik gaan assisteren bij een reclamestudio.“

Wie heb je nog meer geassisteerd?

“Ik heb verschillende fotografen geassisteerd, waaronder modefotograaf Andy Tan en een aantal keer de mode- en kunstfotograaf Inez van Lamsweerde. Dat was wel een bijzondere periode.“

Dat was echt nog het analoge tijdperk, ben je blij dat je dat zo goed hebt meegekregen?

“Jazeker! Het is superfijn dat ik met film ben begonnen, je had maar drie rollen en twee polaroids en daar moest je het mee doen. “

Wanneer ben je gestart met in opdracht fotograferen?

“Het assisteren is super leerzaam en leuk, maar ergens houdt het op. Er komt een dag dat je denkt ‘o, ik heb geen zin’. Toen ik ermee stopte, was ik bang dat het reizen over zou zijn. Bij mijn nieuwe werkgever, meidenweekblad YES, vertelden zij dat ze naar Miami zouden reizen voor het werk. Ik was daar heel regelmatig met Andy Tan geweest, dus gaf ik hen allerlei tips over restaurants en dergelijke. Diezelfde middag belden ze op en vroegen mij mee als fotograaf naar Miami. Ik sprong een gat in de lucht! Met twee teams gingen we aan het werk, we werden super vrij gelaten. Als je op groothoek wilde schieten of wilde filteren, of als je dacht ik ga het flitsen; het kon allemaal. Het leek een soort speelplaats waar we alles konden testen Uit die tijd ken ik mijn goede vriendin en stylist Jetteke van Lexmond, waarmee ik later voor de Elle Girl ging schieten. En zo ben ik in de mode gerold.“

Toen kwam mijn reis-DNA om de hoek kijken

Heb je de opdrachten zelf geregeld, zonder agentschap?

“De YES kende mij via het assisteren met Andy. En van de YES ging ik naar de Elle Girl, samen met Jetteke. Dat was fantastisch! Toch was ik bang dat ik op een gegeven moment alleen nog maar zou fotograferen in studio's. Toen kwam mijn reis-DNA om de hoek kijken. Ik besloot reisreportages te gaan maken van eigen reizen, totdat het magazine Glamour dat zag. Toen ben ik reisreportages voor de Glamour gaan maken en in twee jaar bijna de hele wereld rond gereisd. Ik verdiende weinig geld, maar het was verslavend en het voelde als mijn tweede thuis. Totdat ook dat een beetje teveel werd.“

Wat kwam er vervolgens allemaal op je pad?

“Condé Nast Traveller, een groot internationaal reismagazine, merkte mijn reisrapportages in de Glamour op en niet lang daarna startte ik bij hen en bij de Travel and Leisure, het American Express blad. Daarnaast heb ik voor de Marie Claire en Liv reisreportages gemaakt. Samen met Studio IJM maakten we verhalen, gewoon voor eigen werk en dezeverkochten we dan aan buitenlandse bladen zoals; Ideat, Elle Decor, Grazia, Casa en Papiermache. De combinatie van alles houdt mij wakker en scherp.“

En toen was daar weer iets heel anders; het Concertgebouworkest

“Zeker. Ik werd benaderd via Lotti Pronk om het socialmediabeeld voor het Concertgebouworkest te maken. Zij was bezig met het maken van een boek over 125 jaar Koninklijk Concertgebouworkest. Ik vond dat wel even spannend, want ik had geen idee waar ik moest beginnen. Maar ik zag het ook echt als een uitdaging, want er is daar weinig licht en het maken van de foto's moest superstil. Ik dacht, ik ga het gewoon proberen. Het resultaat was totaal anders dan alle klassieke fotografen.“

Wat deed je dan anders?

“Ik was niet op zoek naar een beeld waar ik iemand fotografeerde met het instrument naast het hoofd. Ik dacht ‘laat maar horen, laat dat haar maar gaan en dender maar over die snaren heen’. En omdat je die wereld niet zo goed kent, ben je er ook niet bang voor. Het was in het begin wel even van 'o god, daar heb je die dirigent'. Ze worden allemaal aangesproken met maestro. En die foto’s waren zo anders dan zij gewend waren, zeker in vergelijking tot de vorige tien jaar. Een aantal weken later vroegen ze mij mee op wereldtournee.“

Zo heb ik het hele dorp al voorzien van yurts, openhaarden en van alles

Door al die verschillende disciplines ben je wel lastig in een hokje te stoppen. Wat is de rode draad in jouw werk?

“Sommige mensen vinden dat bij mijn werk heel moeilijk. Ik doe modefotografie, kinderfotografie, ik zit als vaste fotograaf bij het Concertgebouworkest en doe natuurlijk reisfotografie. Misschien gaat het om mensen, om echtheid en kracht, het heeft een soort snelheid, beweging en humor misschien.“

Je verkoopt ook foto's toch?

“Ik verkoop voornamelijk foto's uit mijn reis naar Mongolië in 2013. Dat geld houd ik niet zelf, maar geef ik uit aan benodigdheden voor het dorp waar ik was. Ik heb met een gids overlegd wat ze daar nodig hebben. Zo heb ik het hele dorp al voorzien van yurts, openhaarden en van alles.“

Heb je nog tijd om vrij werk te maken?

“Nee, niet echt. Omdat ik zoveel in opdracht werk en daar heel druk mee ben. Het is ook een kunst om in opdracht te werken. Je hebt een eigen stijl en ik geloof echt dat dat gekoppeld is aan je karakter. Ik vraag me wel af wat er gaat gebeuren als ik zou fotograferen zonder kader. Daar ben ik wel benieuwd naar, maar daar moet ik nog wat meer voor graven in mijn zijn.“

Meer werk van Anne Dokter vind je hier