Claire Felicie geeft PTSS een gezicht

Dominique: fotografie door Claire Felicie  

In 2015 maakte Claire Felicie een fotoreportage van Nederlandse militairen en oorlogsveteranen tijdens hun jaarlijkse pelgrimstocht per motor naar Lourdes. De vriendschappen die uit dit project ontstonden, leidden tot een tweede fotoreportage, waarbij Felicie vijftien veteranen in de vervallen wapenfabriek op het Hembrugterrein in Zaandam portretteerde. De plek staat symbool voor het leed van de oud-militairen met een posttraumatische stressstoornis (PTSS).

Hoe is het project 'Only The Sky Remains Untouched' tot stand gekomen?

''Mijn project kwam tot stand door de vele mails die ik kreeg naar aanleiding van mijn vorige project 'Here are the young men', aldus Claire Felicie. Mails van veteranen of familie van, die in de gezichten PTSS meenden te herkennen waar ze zelf ook mee worstelden. De drieluiken werden zelfs door hulpverleners gebruikt in de begeleiding met militairen met PTSS. Maar omdat ik beloofd had nooit inhoudelijk op die portretten in te gaan (alle informatie die ik had over de jongens zou ik voor mezelf houden) dacht ik: ik moet een serie gaan maken over PTSS met als belangrijkste doel om het op de agenda te zetten en het taboe eraf te halen. Dus daarom ben ik op zoek gegaan naar militairen of veteranen die met PTSS gediagnostiseerd waren én er voor uit durfden te komen. Gelukkig vond ik er 15 die bereid waren aan dit project mee te doen. Overigens vind Claire Felicie ‘innerlijk of geestelijk gewond geraakt’ een mooiere uitdrukking dan het wat kille PTSS (Post Traumatisch Stress Syndroom).''

 

Door de reis van Claire Felicie naar Afghanistan in 2010 werd de fascinatie alleen maar groter

3portret-03_richard_libanon

Waarom de keuze om projecten te maken rondom en je te verdiepen in oorlogsveteranen? Wat wil je laten zien en vertellen met de foto's?

''Al van jongs af aan ben ik gefascineerd door het militaire beroep, en dit werd nog verhevigd doordat mijn oudste zoon marinier werd in 2008. Ik kom uit een familie met een lange geschiedenis van mannen die dit beroep uitoefenden: tot in de 16e eeuw gaat deze terug. En mijn (inmiddels overleden) schoonvader en opa van onze kinderen was militair in het Koninklijk Nederlands Indisch Leger (KNIL). Door mijn reis naar Afghanistan in 2010 werd de fascinatie alleen maar groter. Niet alleen groeide die fascinatie, maar ook mijn liefde voor dit in alle opzichten ongemakkelijke, zware, maar mooie beroep. De centrale vraag die ik mijzelf steeds stel is: waarom zou je in onze tijd van vooral niet moeilijk doen en waarin ‘fun’ de boventoon voert (YOLO), nog kiezen voor dit beroep? Ik besef steeds meer dat het militair beroep vooral een dienend en beschermend beroep is en dat de combinatie met avontuur en gevaar die er ook een onderdeel van zijn, het een heel aantrekkelijk beroep maakt voor jonge mensen.''